|
"?nan?p da hicret eden ve Allah yolunda cihat edenler,bar?nd?ranlar,yard?m edenler,i?te gerçek müminler bunlard?r"
Kur'ân-? Kerîm, Enfâl sûresi,74.ayet
Haziran güne?i Silistre'nin tren gar?na s?cak s?cak oturmu?, darg?n darg?n bak?yor coplu,köpekli,kala?nikoflu polislere,eski sobalara,isli borulara,k?r?k dökük mobilyalara,e?ya kapkacak,giyim,
ayakkab? dolu bavullara,çuvallara ve binlerce Türk'ün ruhunda bir b?çak yaras?n?n derin izleri gibi, gözün gördü?ü yerlere kadar uzay?p giden raylara...
Göç buradan ba?l?yor...
Tarihin ne garip cilvesi ki, yüz y?l önceleri,"Vatan yahut Silistre" diye hayk?rm?? büyük üstad Nam?k Kemal ve i?te yine yüz y?l sonra o Tuna dilberi,islâm?n koruyucu ?ehri Silistre'den ba?l?yor
"Vatan! Vatan!" diyerek hayallere s??mayan,ak?llara durgunluk veren zoraki bir göçün ac? serüveni...
Göç deyince, Dobruca'n?n ünlü ?airi,rahmetli Aliosman Ayrontok'un hüzün verici bir m?sras?, kuduz deniz dalgalar? gibi y?k?p geçiyor sa?duyunun sessiz duvarlar?n? ve ?air vargücüyle hayk?r?yor:
"Tutulmu? milletim göç sellerine..."
Anlat?yorlar:
" O göç ba?kayd?,bu ba?ka...O zaman y?l 1950,?imdi ise 1989...K?rk y?l geçti üstünden,k?rk y?l hiç bir ?ey mi de?i?medi?...De?i?mesin olur mu!...Hükmetler,siyasiler,siyasetçiler, tekezeseler, hamleciler,
"geli?mi? sosyalizm ""glasnost"(?effavl?k,aç?kl?k),"perestroyka"(yenilenme) ve saire ve saire...De?i?meyen tek bir ?ey var:Türk dü?manl???,öteki kavram?,biz ve onlar burgac?...?urada 93 Harbi'nden beri, yüz y?ld?r
Bulgaristan Türkler'? üzerinde planl? bir ?ekilde uygulanan "geceleri ürküt,gündüzleri mal?n? zapt et" haydut anlay???, bugun bir Komünist rejimin devlet iç politikas?na dönü?mü?... Failleri ise,yirminci asr?n
"en insanc?l","en ça?da?",en-en- enlerle süslü "markxizm ideolojisi" otoriteleri...
Bir üst düzey Bulgar Komünist Partisi yöneticisi televizyonun mavi görüntüsünde s?r?t?yor:
"?u anda görünen bu olay göç de?il,bir "turizm" hizmeti...Biz taraf oldu?umuz Viyana ?nsan Haklar? Sözle?mesi ruhunda,Hükmetimz ve Halk Meclisimi'zin ald?klar? bir insanc?l karar? uyguluyoruz...Günde
bir iki tren de?il,dört,hattâ alt?,sekiz tren,on,on iki bin " turizimci" yollamaya göre çal??malar?m?z? planlay?p ayarlad?k, bütün imkanlar?m?z? seferber ettik..."
Oysa otuz-otuz be? ya?l? bir köylü kad?n?,iri,tombul yanakl?,k?rm?z? benizli,toprak,ter kokusu üstü ba??...Dobruca köylerinden...Kocas?n? yaka paça bir gece gelip evden alm??lar,götürmü?ler...Ogün bu gün
ne ses,ne seda...Suçu Türk do?du?u,Türk oldu?u ve May?s 1989 yürüyü?lerine kat?lmas?...Kar?s?na:
"Kocan May?s yürüyü?lerine kat?ld?,suç i?ledi,Türkiye'ye yollad?k...Topla tas?n? tara??n?,çoluk çocu?unu,al ?u k?rm?z? pasaportunu,yolcusun"- demi?ler sancak emniyet müdürlü?ünde...
Ve ?imdi Silistre gar?nda ayr?l?k öncesi,göç treninin kalkmas?na az bir zaman kala,torunlar dedelerinin elini öpüyor,sonra kad?n babas?n?n boynuna hiç kopmayacakm?? gibi sar?l?yor,gözyalar?na bo?ularak:
"Baba baaa! -diye feryat ediyor...Baba ba seni kimlere b?rakay?m!..."
Yetmi?lik-seksenlik dedenin k?r???k yüzü ta? kesilmi?,fersiz bak??? donuk donuk,güçsüz elleriyle,can?ndan can,etinden et küçük torunlar?n? ok?amaya çal???yor ve :
"Sab?rl? ol,k?z?m...Allah sab?r versin cümlemize...Çocuklar?n?z var k?z?m...Onlar? kurtar?n!..."
Neden,kimden kurtar?ls?nlar?...Buralarda do?mam??lar m??...Gülüp ko?mama??lar m??
Genç kad?n?n feryad? dinmiyor,sesi ç?nl?yor ortal?kta:
"Baba ba!... Seni kimlere..."
Bulgar polisinin iti? kak??? kesiyor bu sesi...Bulgarlar Komünist rejimin Viyana Antla?mas? yükümlülüklerinin icras?...1985 lerde al?nan adlar?n, özgürlüklerin iadesi için 1989 May?s yürüyü?lerine kat?ld?klar?
bahanesiyle Türkler Emniyet ko?u?lar?na t?k?l?yor,bin bir eza ve cefadan, i?kenceden sonra,ellerine d?? ülkelere yönelik birer k?rm?z? turist pasaportu vererek soruyorlar:
"Gidece?in devlet?"
"Türkiye Cumhuriyeti"
"Niçin Türkiye ya? Meselâ Avusturya'ya,?sveç'e gidebilirsiniz...?slandaya'da olur...Baksan?z ya, size ne bol seçenekler sunuyoruz...Bizi, bugüne kadar haklar?n?z? gaspetmekle suçlay?p durdunuz,?imdi de
geceli gündüzlü çal??arak verdi?imiz bu "turizm" hizmetiyle mi suçlayacaks?n?z?"
Ve o Dobrucal? köylü kad?n?n kulaklar? y?rtan sesi:
"Baba ba!... Ba baba, seni nas?l,kimlere b?rakay?m?!"
Babaya pasaport verilmemi?...Aileler maksatla,planl? olarak parçalan?yor...Polisler baz? köyleri ans?z?n ku?at?p,Türkler'in evlerini bas?yor "vatan hainleri" ,"Türk casuslar?" aran?yor...Baz? köylerde sadece genç
erkekleri toplay?p,yaka paça otobüslere bindirilip,s?n?r d??? ediliyorlar...?ok havas? yarat?l?yor...Güvensizlik sürüp gidiyor...Do?duklar? yerleri terk etmek istemeyenlere,"turist" pasaportu için müracaat etmeyenlere
evlerinde,i? yerlerinde,sokakta,meydanda tehditler estiriliyor,tehdi?lere gidiliyor...
"Bulgaristan Bulgarlar'?n"
"Türkler Türfkiye'ye!"
Türkçü damgas? alm??,sorgudaki bir Türk ö?retmeninin yüzüne,emniyet yetkilisi an?r?rcas?na ba??r?yor:
"Bu milleti ba?tan ç?karan sizlersiniz...?nsanlaröyle uysal, öyle kuzu kuzu ki...Tar?m kooperatifleri (TKZS''ler) kurulacak dedik,raz? de?ildiler,ikna ettik...?imdi ekonomik durumlar?ndan memnunlar...
Okullarda Türkçe'nin okunmas? çocuklar?n?z?n yarar?na de?il dedik,raz? gelmediler,yine ikne ettik...Art?k yirmi y?ld?r Türkçe okumuyorlar da dünya m? batt?? Çocuklar?n?z?n Bulgar kültürüyle entegre olmalar?na
yararl? de?il mi?...?imdi de adlar?n?z Bulgar ad? olacak ,Bulgar adlar? ta??yacaks?n?z dedik, be? y?ld?r ne büyük cabalar harc?yoruz, direni? gösterip,hay?r diyorsunuz, çal??malar?m?za çomak sokuyorsunuz...
Tarihin ak???n? önlemek, zamanla yar??arak markxizmi, diyalektik geli?meyi durdurmak istiyorsunuz...Halbuki sizi, paras?z pulsuz devlet okullar?nda okuttuk,yeti?tirdik,yüce davam?za katk?da bulunas?n?z,
köprü olas??n?z diye...Siz ise milliyetçili?e soyunuyorsunuz..Bizim sosyalist toplumumuzda sizin gibilere yer yok...Sizin gibileri y?ld?raca??z,bezdirece?iz,arkan?za bakmadan,aban?z? alamadan kaçacaks?n?z...
Kalacak olanlar ise çama??r makinesinden ç?km?? gibi olmal?...Temiz,lekesiz,sad?k...Ne demek istedi?imi sanl?yorsun de?il mi? Çama??r makinesinin ne oldu?unu biliyor musun?..."
Ve her ?eyi pek iyi bidikleri için Silistre tren gar?ndan s?n?rd??? ediliyorlar...Seksen ki?ilik vagonlara yüzlerce insan bal?k istifi gibi üst üste bindiriliyor,kap?lar? kilitli,pencereleri kapal? tren vagonlar?nla
mecburi bir yolculu?a dökülüyorlar Kap?kule'ye do?ru...Bu mecburi yolculuk esnas?nda baz? yerlerde,çe?itli garlarda,ö?le üstleri otuz,otuz be? derece yaz s?caklar?nda saatlerce bekletiliyorlar...S?caktan,
havas?zl?ktan,susuzluktan bunal?p bay?lan bebekler,çocuklar,ihtiyarlar...
Ba?ka bir emniyet yetkilisi konu?uyor...
"Pek tabii ki may?s 1989 yürüyü?lerinden sonra yapacak bir ?eyimiz kalmad?...Okadar da enayimiyiz ki,Türkler'i kur?una dizip de,dünya kamoyunnun h??m?na u?rayal?m...Onlar?n istekleri oldu?unu biliyoruz,
lâkin Bulgaristan'?n da jeopolitik durumu,Var?ava Pakt?'ndaki sorumluluklar? var,gözard? edilemez ulusal ç?karlar? mevcut...Biz Eylül ay?na kadar 400,000 ki?i ataca??z s?n?r ötesine...Ard?ndan yeni y?la kadar
daha 400,000 bin ve Türk sorununu çözmü? olaca??z..."
Ve Türkler ?erefini,onurunu,varl???n? korumak istedikleri,koruduklar? için, Silistre gar?n?n arka taraf?ndak? geni?ce bir meydandan s?n?rd??? ediliyorlar....?kiye bölünmü? meydan?n bir yan?nda göç edecek"turistler",
öte yanda u?urlayanlar...
Güne? inad?na k?zd?r?yor...Sicim iplerle çevrelenmi? alan?n önünde Bulgar gönüllü polisler bunalt?c? s?ca??n etkisinde kollar?n? s?vam??lar, omuzlar?ndaki kala?nikoflar? u?rlamaya gelenlere yöneltmi?ler,her an
ate? etmeye haz?r bir vaziyette nöbet tutuyorlar...Ne tuhaf hal,ne garip mant?k...Güç gösterisi ve "turizm"...Zoraki göç,etnik temizleme de?il,?anl? bir "turizm"hizmeti...Hem de nas?l?... Genellikle erkekler
emniyete götürülüp,yürüyü?lere i?tiraklar? bahane edilerek,türlü i?kencelere maruz kalarak,ellerine kendisi ve ailesi için yurtd??? bir k?rm?z? " turist" pasaportu verilip,yirmi dört saat içinde memleketi
terk etmeleri isteniliyor.
Öte yanda tren gar?nda ellerinde k?rm?z? "turist" pasapotlu insanlardan kuyruklar olu?uyor...Göç edeceklere yard?m amaçla simsarlar devreye giriyor...Rü?vet,yalanc?l?k,doland?r?c?l?k,çapulculuk,ya?mac?l?k g?rla
gidiyor...Bedavadan el de?i?tiren mal mülk...Komünist yönetimin Hükmeti kararname yay?nlam??... Be? y?l boyunca,yani turistler gittikleri ülkelerden geri dönünceye kadar, ta??nmaz mallar?,mülkleri belediyelerce
korunup güvenceye al?ns?n diye...?yi de ayn? zamanda evini satmay?nca trene ya bilet verilmiyor,ya pasaprt vermek için evin sat?? belgesi isteniliyor...??te minareyei çalmak isteyen k?l?f?n? da böyle uydurur...
Yörenin ileri gelen yöneticileri ve Parti kodamanlar? el ovu?turuyor.??leyecekleri her eylemi kanunla?t?r?yorlar,aç gözlü kurtlar gibi Türkler'in evlerini,ba?lar?n?,yazl?klar?n? sahipleniyorlar...Baz?lar? hepten de tepegöz...
?ehirlerde ya?ayanlar?n dairelerini sahte belgelerle do?mam?? torunlar?na bedavadan al?yorlar...?ktidar küpünün bal?ndan pay?n? alamayanlar ise otomobilllerle köy köy gezerek sahipsiz kalan köy sokaklar?nda ba??ba?
dola?an hayvanlar?,kap?lar? aç?k kalm??, terkedilmi? evlerde ne bulurlarsa kamyonlara yükleyip ya?mal?yorlar... Bir hani ya ya?ma zaman?...Bütün Türkler adeta bir ?ok içinde... Kimsenin konu kom?u mal? mülkü ile
ilgilenmeye vakti yok...Herkes nas?l gidece?im,ne olacak benimle diye kendi ba??n?n çaresinde...Herkes kendi derdinde...
Bir Dobrucal? anlat?yor:
"??ten eve dönünce ne göreyim...Avlu içinde buza??l? bir inek,bir e?ek ve e?ek arabas?...Bunlar da ne dedim kar?ya...B?rak,sorma dedi a?layarak...Mehmet day?m?n Mustafa'ya pasaportunu vermi?ler,yirmi dört saati
bekleme,çünkü yurdun ba?ka bir kö?esinde sürgünde bulursun kendini,derhal ç?k git demi?ler...Evde hayvanlar açl?ktan öleceklerine,bize getirmi? ...Helâla??p gitmi? Mustafa...Tepem att?...Bir anda
Musafalar'da buldum kendimi...Kap?lar aç?k saç?k...Camlar k?r?lm??...Elektrik lambalar? yan?yor... Kurban kesmi?, e?ikte kan?n? ak?t?p evin önündeki zerdal? dal?na asm??...Dal?n alt?nda birkaç köpek h?rlayarak
yalan?p duruyor.. ?çeri girdim..Darmada??n?k her taraf...Demek h?rs?zlar buras?n? da tara?lam??lar...Bir de evin duvar?n iç taraf?na,pençerenin alt?na e?ri bö?rü harflerle, k?rm?z? boyayla"pis türkler bulgaristandan d??ar?"
diye yazmalar?yla kimliklerini belirtmi?ler...Ruhumu önce bir yaln?zl?k,terkedilmi?lik korkusu,sonra derin bir isyan ile nefret sard?...Yarabbim nedir bu yazg?m?z dedim...Bu göç de?il...Bu bir vah?let,bir barbarl?k..."
Göç deyip zorla u?rat?l?yorlar...O?ul gidiyor,ana baba kal?yor..Evlât kal?yor,baba gidiyor...Karde? gidiyor,karde? kal?yor...
Orada,Silistre gar?nda,Haziran güne?inin yak?c? ö?le s?ca??nda,gerilmi? sicim iplerinin boyunda,o?lunu u?urlayan bir anne,kala?nikoflu polislerin kar??s?na çökmü?,uful uful söyleniyor kendi kendine...
"Siz nerden bileceksiniz!...Evlât ac?s? ba?ka...Do?arken belden kopuyor,ayr?l?rken yürekten ...Ayr?l?k ac?s? ba?ka...Siz nerden bileceksiniz..."
O?ul,gelin,torunlar iplerin öte yan?nda...Biraz evvel ça?r?lm??lar trene binmek için...A?l?yarak el sall?yorlar gerilmi? sicimlerin önünde oturmu?,harabeye dönü?mü? anneye...
Megafonla tek tek ça?r?l?yor cedvelde adlar? yaz?l? "turizimciler"...Kulaklar? sa??rla?m?? bir dede annesine ç?k???yor:
"??tmedin mi mare?... Galiba bizi ça??rd?lar, fidan dediler..."
1985 de,Bulgaristan'da ad de?i?tirme kampanyas?nda Türkler'in ço?u,hükümetce teklif edilen Hristiyan adlar? de?il de, a?aç,çicek adlar? alm??lar ve bunlar? da i?itmek istemiyorlard?...
"Galiba fidan dediler mare..."
Vagonlara bindirilecek "turizimcileri" ça??ran emniyet yetkilisi:
"?urada,be? senedir adlar?n?z? ö?renemediniz...Ne geri zekal?,kal?n kafal? insanlarm??s?n?z yahu!" diye m?zm?zlan?rken, yan?ndaki meslekda??:
"Ald?rma,Binba?? Yolda?! - diyor...On saat sonra,Kap?kule'de bu adlara gerek kalmayacak..."
Ve ikisi de alayla gülüyorlar... Mutlu mutlu,i?renç i?renç,pis pis...
?nsan o?lu insan emniyet yetkilileri...Bu gibi de?erleri umursamamak,hiçe saymak belki de Bulgar tarihinin en ac? miras?.Onlar Bulgar ad?n? ta??yorlar,amma o ad?n alt?ndaki öz varl??? hiçbir zaman koruyamam??lar,
milli de?erlerini tarihin rüzgârlar?nda yitirmi?ler,binlerce öz karde?lerinin vebali, k?y?m? sonucu slavl??? benimsemi?ler ve bundan,buradan kaynaklan?yor özgeçmi?leriyle kopuklu?u,ba?s?zl???,sadakats?zl???...
"Bulgarlar!ar'?n Vaftiz Zaman?" ve "Alfabe U?runa" adl? sinema yap?tlar?n? seyrettikçe,biz Bugarlar'a olanlar olmu?, dedelerimize yap?lanlarneden Türkler'e de uygulanmas?n zihniyeti içinde bo?ulup kalm??lar...
Ve ki?inin ?ahsiyeti için bir ad?n nice mutluluk kayna?? oldu?u bilincine hiçbir zaman ula?amam??lar...
?nsan?n ad?!...Hele de o ad ezan sesiyle verildiyse...
Galip Sertel
|
